Sigorta primi işveren hissesi desteği, teşvik belgesi kapsamındaki destekler içinde nakit akışına **en düzenli** dokunan kalemdir. Vergi indirimi kazanç doğmasını bekler, KDV istisnası alım anında tek seferlik etki eder; sigorta primi desteği ise istihdam devam ettiği sürece **her ay** işler.
Mekanizma basittir: yatırım kapsamında istihdam edilen sigortalılar için ödenmesi gereken sigorta primi işveren hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmı, Bakanlık bütçesinden karşılanır.
Ne kadar süreyle uygulanır?
Destek süresi bölge grubuna göre belirlenir. Gelişmiş iller grubunda süre kısadır, gelişmişlik düzeyi düştükçe süre uzar. Ayrıca:
- **OSB içinde yapılan yatırımlar** daha uzun süreli destekten yararlanabilir
- **Öncelikli yatırım konuları** bölge grubundan bağımsız olarak daha elverişli koşullara tabi olabilir
Süreler yürürlükteki karara bağlıdır ve değişebilir; başvuru tarihindeki karardan teyit edilmesi gerekir.
Bursa gelişmiş iller grubunda değerlendirildiği için standart süre kısadır. Buna karşılık OSB içi yatırım bu süreyi uzatabilir — Bursa'da OSB dokusunun yaygın olduğu düşünülürse, bu yer seçimini doğrudan parasal bir karar hâline getirir.
Tavan nasıl işliyor?
Destek, çalışanın brüt ücretinin tamamı üzerinden değil, **asgari ücrete tekabül eden kısım** üzerinden hesaplanır. Yani yüksek ücretli bir mühendis ile asgari ücretli bir operatör için sağlanan destek tutarı aynıdır.
Bunun pratik sonucu şu: destek, **çalışan sayısına** duyarlıdır, ücret düzeyine değil. Emek yoğun yatırımlarda toplam fayda hızla büyür; az sayıda yüksek ücretli personel çalıştıran yatırımlarda ise sınırlı kalır.
Ayrıca destek tutarının, sabit yatırım tutarına oranla belirlenen bir üst sınırı bulunur. Yani "istihdamı artırdıkça sınırsız destek" söz konusu değildir.
İlave istihdam şartı
En sık atlanan nokta budur. Destek, yatırım nedeniyle sağlanan **ilave istihdam** için uygulanır. Yatırım öncesindeki mevcut çalışan sayısı bir taban oluşturur; destek, bu tabanın üzerine eklenen istihdam için işler.
Bu yüzden başvuru dosyasında mevcut istihdamın doğru beyan edilmesi kritik. Taban yanlış kurulduğunda destek ya eksik hesaplanır ya da sonradan düzeltme gerektirir.
Tevsi (kapasite artırımı) yatırımlarında bu konu özellikle dikkat ister: mevcut tesiste zaten çalışanlar vardır ve yeni yatırımın getirdiği ilave istihdamın ayrıştırılması gerekir. Tevsi ve modernizasyon yatırımları arasındaki fark bu noktada da kendini gösterir.
Ne zaman başlar?
Destek, yatırımın tamamlanıp tamamlama vizesinin yapılmasının ardından uygulanmaya başlar. Bazı durumlarda yatırım döneminde de kısmi uygulama mümkün olabilir; bu, programa ve yatırım koşullarına bağlıdır.
Buradaki pratik uyarı şu: **tamamlama vizesi gecikirse destek de gecikir.** Yatırım fiilen bitmiş, üretim başlamış ve işçi çalışıyor olabilir; vize tamamlanmadığı sürece destek işlemez. Bu, tamamlama vizesini idari bir formaliteden çıkarıp doğrudan nakit meselesi hâline getirir.
Diğer SGK teşvikleriyle ilişkisi
Türkiye'de birden çok istihdam teşviki bulunuyor: asgari ücret desteği, genç ve kadın istihdamı teşvikleri, işbaşı eğitim programları gibi. Teşvik belgesi kapsamındaki sigorta primi desteği bunlardan ayrıdır.
Aynı sigortalı için birden fazla teşvikten aynı anda yararlanmak genellikle mümkün değildir; hangisinin uygulanacağı seçilir. Bu seçim tutar bazında yapılmalıdır — çoğu durumda teşvik belgesi kapsamındaki destek daha avantajlıdır, ancak istisnalar vardır.
İstihdam destekleri hizmetimizde bu karşılaştırmayı firma bazında yapıyoruz.
Bursa'da hesap nasıl kurulur?
Bursa'da orta ölçekli bir üretim yatırımı için hesap şöyle kurulur:
- **İlave istihdam sayısı** — yatırımın getireceği net yeni çalışan
- **Destek süresi** — bölge grubu ve OSB durumuna göre yıl sayısı
- **Aylık birim destek** — asgari ücrete tekabül eden işveren hissesi
- **Üst sınır** — sabit yatırım tutarına oranla belirlenen tavan
Bu dördü çarpıldığında ortaya çıkan tutar, çoğu emek yoğun yatırımda KDV istisnasıyla yarışacak büyüklüktedir. Özellikle tekstil ve mobilya gibi Bursa'da yoğun olan emek yoğun sektörlerde bu kalem hafife alınmamalıdır.
Sık sorulan sorular
Destek her çalışan için mi uygulanır?
Yatırım nedeniyle sağlanan ilave istihdam için uygulanır. Yatırım öncesindeki mevcut çalışan sayısı taban kabul edilir.
Yüksek ücretli çalışan için daha fazla destek alır mıyım?
Hayır. Destek, asgari ücrete tekabül eden işveren hissesi üzerinden hesaplanır. Ücret düzeyi destek tutarını değiştirmez.
Bursa'da destek süresi ne kadar?
Bursa gelişmiş iller grubunda değerlendirildiği için standart süre kısadır; ancak organize sanayi bölgesi içinde yapılan yatırımlarda ve öncelikli yatırım konularında süre farklılaşabilir. Güncel süre, başvuru tarihindeki karardan teyit edilmelidir.
Tamamlama vizesi olmadan destekten yararlanabilir miyim?
Destek genel olarak tamamlama vizesinin ardından uygulanır. Vize gecikirse destek de gecikir; bu yüzden yatırım tamamlandığında vize sürecinin hızla başlatılması gerekir.
İstihdam destekleri dâhil tüm destek setinizi hesaplamak için bize ulaşın.